"سوابق کاری و تجربیات شغلی شما را با مدارک دانشگاهی آمریکایی و انگلیسی معادل سازی میکنیم."
به گزارش خبرنگار «دانشگاهی» خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، این عنوان یکی از آگهیهای تبلیغاتی است که در یک هفتهنامه داخلی درج شده است. جملاتی وسوسه انگیز که افرادی که صرفا دارای تجربه کاری بالا، اما در عین حال فاقد مدرک دانشگاهی مربوط به آن شغل هستند را ترغیب میکند تا بدون تحصیل و گذراندن زمان و آموختن تئوری مطالب آنها را صاحب مدرک دانشگاهی میکند. حال باید دید این ادعا تا چه اندازه باورپذیر است و چه سیاستهایی پشت این تبلیغات است و چرا این دسته دانشگاههایی که این موسسات از آنها مدرک به قول خودشان معتبر دریافت میکنند، بدون هیچگونه بررسی دقیق علمی اقدام به صدور مدرک تحصیلی میکنند؟
تجربه کاری و مهارت، بیشک یکی از مهمترین عناصر در کار است؛ همانطور که بارها بر افزایش مهارت کارکنان و دانشجویان تاکید شده است. در عین حال دانستن تئوری هر مبحث باعث افزایش درک و فهم از موضوع مورد نظر میشود؛ بنابراین این سوال مطرح میشود که آیا صرف تجربه کاری برای داشتن مدرک دانشگاهی کافی است؟ اگر چنین است پس تکلیف دانشجویانی که سالها عمر خود را برای تحصیل در دانشگاهها میگذرانند چیست؟ آیا این اجحاف در حق فردی که از دانشگاه برای اخذ مدرک و فهم مطلب اقدام میکند، نیست؟
شکلگیری تمامی این سوالات در ذهن نویسنده مطلب، این دغدغه را ایجاد کرد تا به پیگیری این موضوع بپردازد.
اینگونه موسسات مدعی هستند که از راه قانونی و تایید شده توسط سازمان ملل، بدون گذراندن دانشگاه مدرک معتبر دانشگاههای آمریکایی و انگلیسی برای مشتریان خود میگیرند که این مدارک بر اساس سابقه کار افراد است. از سوی دیگر کاریابی داخلی و بینالمللی، اخذ ویزا به واسطه مدرک اخذ شده، قابلیت ارائه به موسسات و مراکز آموزشی و تخصصی بینالمللی، افزایش اعتبار کاری و کسب نمایندگی از شرکتهای بینالمللی، قابلیت ارائه در همایشها و کنگرههای علمی و تخصصی، معتبر در مهاجرت با امکان اخذ تاییدیههای بینالمللی و امکان ادامه تحصیل در تمام دنیا را از امتیازات اینگونه مدارک دانشگاهی عنوان کرده است.
اما اهمیت موضوع باعث شد تا طی تماس تلفنی و مراجعه حضوری به عنوان یک مشتری به دنبال جزییات بیشتری از نحوه فعالیت این موسسات باشیم. پس از ارتباط تلفنی و مراجعه حضوری، کارشناس یکی از این موسسات درباره نحوه ارائه مدرک به متقاضیان، گفت: ما سابقه کاری شما را با مدارک تعدادی از دانشگاههای کشورهای انگلیس و آمریکا معادل میکنیم.
وی درباره اعتبار علمی اینگونه دانشگاهها، تصریح کرد: دانشگاههای این کشورها به سه دسته top ranking ،high ranking و good ranking دستهبندی میشوند که دانشگاههای طرف قرارداد با ما در درجه good ranking قرار میگیرند که به نوعی هم تراز با دانشگاه آزاد ایران است.
به گفته کارشناس موسسه مذکور، این موسسه نمایندگی برخی دانشگاههای آمریکایی و انگلیسی را در داخل کشور دارد.
اما شاید جالبترین نکته، نحوه بررسی سوابق کاری و تجربی افراد است. به گونهای که سوابق افراد بر اساس قراردادهایی که امضای فرد مورد نظر بر روی آنها وجود دارد و سمتهایی که در شرکتهای خصوصی و یا دولتی داشتهاند، بر اساس تایید مدیر شرکت مذکور سنجیده میشود؛ حال آنکه اعتبار و صحت اینگونه تاییدیهها از سوی مدیر عامل یک شرکت خصوصی چقدر است، جای تامل دارد!
اگر بخواهیم کمی با خودمان صادق باشیم در حال حاضر هستند دانشجویانی که دوره کارآموزی خود را فقط بر اساس یک نامه از مدیر عامل یک شرکت که بعضا دوستی یا یک نسبت فامیلی با فرد دارد و بدون گذراندن حی یک ساعت در محیط کار میگذرانند؛ بنابراین گرفتن یک تاییدیه سابقه کار در یک شرکت چندان کار سختی به نظر نمیرسد.
از طرفی کارشناس این موسسه در باره صحت صدور مدارک و جعلی نبودنشان میگوید: اطمینان از صحت صدور واقعی مدارک از سه راه قابل پیگیری است؛ یکی از آنها استعلام از وزارت علوم کشور مورد نظر است. همچنین میتوان این موضوع را از طریق سفارت ایران در آن کشورها پیگیری کرد. سومین راه نیز ورود به سایت دانشگاه مورد نظر با نام کاربری و پسوردی است که به افراد داده میشود که میتوانند جزییات مدرک خود را ببینند.
اما در این میان سوالی که ذهن را مشغول میکند این است که آیا این مدارک نزد وزارت علوم نیز از اعتباری برخوردار است یا خیر؟
البته در این باره کارشناس موسسه مذکور میگوید: با توجه به اینکه در داخل پاسپورت فرد مهر خروج دانشجویی درج نمیشود، این مدارک مورد تایید وزارت علوم کشور ایران، نیست.
وزارت علوم: متولی برخورد با این موسسات قوه قضاییه است
در این زمینه گفتوگویی را با مدیر کل دفتر گسترش وزارت علوم انجام دادیم که ابوالفضل حسنی درباره فعالیت اینگونه موسسات و اعتبار مدارکشان، گفت: در پرتال معاونت دانشجویی وزارت علوم نام تمام دانشگاههای دارای اعتبار از نظر وزارت علوم و شرایط لازم برای تایید اعتبار ذکر شده است. یعنی اگر دانشگاه در میان دانشگاههای مورد تایید نیز باشد، نحوه اخذ مدرک تحصیلی از دانشگاه مورد نظر نیز بررسی میشود.
وی در پاسخ به این سوال که آیا این مدارک تاثیر منفی بر سطح علمی کشور ندارد و آیا قصد برخورد با این موسسات را ندارید، تصریح کرد: مردم کشور ما آگاه هستند و به تبلور فکری رسیدهاند و تحت تاثیر تبلیغات پوچ اینگونه موسسات قرار نخواهند گرفت. از طرفی با توجه به اینکه این موسسات از وزارت علوم مجوز نگرفتهاند، متولی برخورد با آنها قوه قضاییه کشور است.
با توجه به آنچه که گفته شد و اینکه هر فردی حتی با سابقه کاری ساختگی میتواند صاحب مدرک دانشگاهی شود باید دید که این موضوع تا چه اندازه بر مدارک صادره از سوی وزارت علوم کشور تاثیر میگذارد و اگر مدرک گرفتن به این سادگی باشد، تکلیف آن دسته از دانشجویانی سالها با تلاش مستمر از سد غول کنکور گذشتهاند و چند سالی را نیز در دانشگاه گذراندهاند، چیست؟
اگر کمی بیشتر به این موضوع بنگریم یک سوال اساسی در ذهنمان شکل میگیرد که اصلا چه انگیزه و دلیلی دارد که دانشگاههای انگلیسی و آمریکایی اینگونه چوب حراج به مدارک دانشگاهی خود زدهاند؟ آیا اینگونه مدرک اعتبار این دانشگاهها را مخدوش نمیکند؟
در شرایطی که تاکید تمامی مسئولان کشور و به ویژه مقام معظم رهبری بر کاربردی شدن علوم و تربیت نیروهای مهارتی در دانشگاههاست، شاید این نکته جالب باشد دانشگاههای این دو کشور اقدام به ارائه مدرک به نیروهای مهارتی کشور ایران میکنند.
با توجه به اینکه این مدارک از نظر وزارت علوم ایران معتبر نیست و با توجه به کاریابی این موسسات برای افراد در خارج از کشور به نظر میرسد شاید سیاستی بزرگتر از آنچه به نظر میرسد پشت این "دوستی خاله خرسه" دانشگاههای امریکا و انگلیس وجود دارد که آن خروج نیروهای مهارتی و کارآمد از کشور ایران است.
حال باید دید با تمامی این تفاسیر آیا قوه قضاییه درباره این پرونده چون پرونده دانشگاه هاوایی ورود میکند و با این موسسات و عاملانش برخورد میکند؟